Kiedy wymienić opony na zimowe? PZPO wskazuje optymalny czas dla kierowców
- Autor
- Artur Maszak
- Data
- Treści generowane automatycznie
- Lektura
Zbliżające się chłody co roku skłaniają kierowców do zadania kluczowego pytania: kiedy założyć opony zimowe, aby nie dać się zaskoczyć nagłemu pogorszeniu pogody? Choć w polskim porządku prawnym nie wyznaczono sztywnej daty w kalendarzu, Polski Związek Przemysłu Oponiarskiego (PZPO) podkreśla, że wymiana opon powinna nastąpić w oparciu o konkretne wskazania termometru, a nie dopiero po wystąpieniu paraliżu na drogach. Kluczem do zachowania bezpieczeństwa jest właściwość samej mieszanki gumowej, która w niskich temperaturach zachowuje się zupełnie inaczej niż latem.
Brak przymusu w polskim prawie a realne bezpieczeństwo
Jak przypominają dziennikarze serwisu Interia Motoryzacja, w Polsce nie ma przepisów, które bezpośrednio nakazywałyby zmianę ogumienia na zimowe w określonych miesiącach. Kierowca poruszający się w styczniu na oponach letnich – o ile ich bieżnik ma wymaganą głębokość, a konstrukcja nie jest uszkodzona – nie otrzyma z tego tytułu mandatu karnego podczas rutynowej kontroli drogowej.
Brak sankcji administracyjnych nie oznacza jednak braku ryzyka. Zastanawiając się nad tym, do kiedy zmienić opony, nie należy kierować się wyłącznie brakiem kar finansowych, lecz realnymi warunkami drogowymi. W razie kolizji na śliskiej nawierzchni ubezpieczyciel może wnikliwie weryfikować stan pojazdu, a jazda na skrajnie nieprzystosowanym ogumieniu bywa traktowana jako rażące niedbalstwo.
Zasada 7 stopni Celsjusza – dlaczego temperatura jest kluczowa?
Główną wytyczną stosowaną przez ekspertów PZPO jest tzw. zasada 7 stopni Celsjusza. Zgodnie z nią optymalny moment na wizytę u wulkanizatora następuje wtedy, gdy średnia dobowa temperatura spada poniżej 7°C. Nie chodzi przy tym o pojedynczy, chłodny poranek, lecz o utrzymujący się trend pogodowy, w którym niska temperatura dominuje przez większą część doby.
Guma w oponach letnich została zaprojektowana z myślą o pracy w ciepłym otoczeniu. Gdy słupek rtęci obniża się trwale poniżej 7°C, materiał twardnieje i traci wymaganą elastyczność (następuje zjawisko zbliżone do punktu szklistego). Opona przestaje wtedy precyzyjnie przylegać do mikrochropowatości asfaltu, co prowadzi do gwałtownego spadku przyczepności – nawet na całkowicie suchym podłożu. Szczególną uwagę powinny na to zwrócić osoby podróżujące wczesnym rankiem oraz późnym wieczorem i nocą, gdy grunt wychładza się najmocniej i często pojawiają się lokalne przymrozki.
Droga hamowania: liczby i wyniki testów PZPO oraz TÜV SÜD
Argumenty za wcześniejszą zmianą kół znajdują bezpośrednie potwierdzenie w próbach torowych. W badaniach realizowanych na zlecenie PZPO przez niezależny instytut TÜV SÜD sprawdzono zachowanie ogumienia na mokrej nawierzchni w temperaturach rzędu 2–6°C przy prędkości 85 km/h. Wyniki jednoznacznie obrazują skalę zagrożenia: samochód jadący na oponach letnich potrzebował do pełnego zatrzymania od 7 do 11 metrów dłuższego dystansu niż ten sam pojazd wyposażony w opony zimowe.
Różnica rzędu 7–11 metrów to w praktyce od 1,5 do nawet 2 długości standardowego samochodu osobowego. W scenariuszu awaryjnym oznacza to, że w punkcie, w którym auto na ogumieniu zimowym już stoi w miejscu, pojazd na oponach letnich wciąż porusza się z prędkością przekraczającą 30 km/h, co stanowi bezpośrednie zagrożenie dla życia pieszych i pasażerów.
Dla części kierowców alternatywą pozostają opony całoroczne czy zimowe – wariant uniwersalny sprawdza się przy spokojnym stylu jazdy i umiarkowanych przebiegach, pod warunkiem że ogumienie posiada pełną homologację zimową. Gwarantuje ją wyłącznie symbol 3PMSF (Three-Peak Mountain Snowflake), czyli płatek śniegu wpisany w trzy szczyty górskie, przyznawany po przejściu standaryzowanych testów trakcyjnych.
Głębokość bieżnika i weryfikacja parametrów przed montażem
Sama wymiana kół nie zagwarantuje bezpieczeństwa, jeśli stan techniczny montowanego kompletu budzi zastrzeżenia. Choć polskie przepisy dopuszczają do ruchu opony o głębokości bieżnika na poziomie 1,6 mm, PZPO rekomenduje, aby bieżnik w oponie zimowej miał co najmniej 4 mm. Poniżej tej wartości gęsta siatka nacięć (lameli) traci zdolność wgryzania się w śnieg oraz efektywnego odprowadzania błota pośniegowego i wody.
Przed podjęciem decyzji o zakupie nowego kompletu ogumienia warto przeanalizować test opon zimowych ADAC, który skrupulatnie weryfikuje zachowanie poszczególnych modeli na mokrej, suchej i ośnieżonej nawierzchni. Pozwala to uniknąć zakupu tanich produktów o niskich parametrach bezpieczeństwa.
Podsumowując zalecenia PZPO: w polskich warunkach klimatycznych optymalny czas na wymianę opon przypada zwykle na przełom października i listopada. Czekanie na pierwszy atak zimy i białe drogi jest błędem, który skutkuje wielogodzinnym oczekiwaniem w kolejkach do serwisów wulkanizacyjnych oraz niepotrzebnym ryzykiem na wychłodzonym asfalcie.
