Systemy wsparcia mają zły wpływ na kierowców

Systemy wsparcia miały zrewolucjonizować bezpieczeństwo na drogach, jednak najnowsze dane pokazują, że technologia nierzadko usypia czujność osób siedzących za kółkiem. Zamiast współpracować z asystentami, kierowcy zbyt często traktują je jak pełnoprawnych zastępców, co prowadzi do skrajnie niebezpiecznych sytuacji. Niemieckie badanie zrealizowane przez firmę AXA obnaża niewygodną prawdę o tym, jak nowoczesne wyposażenie aut wpływa na nasze codzienne nawyki. Choć rozwiązania te mają w założeniu rozpoznawać groźne sytuacje, ostrzegać oraz reagować wyłącznie wtedy, gdy zawiedzie człowiek, dla wielu stały się one pretekstem do całkowitego ignorowania sytuacji na drodze.

Technologia budzi skrajne zaufanie, ale usypia uwagę

Statystyki nie pozostawiają złudzeń – zaufanie do elektroniki pokładowej jest ogromne. Aż 77 proc. ankietowanych w badaniu AXA jest przekonanych, że technika potrafi realnie podnieść bezpieczeństwo podczas podróży. Problem ujawnia się jednak, gdy zaczniemy analizować codzienne, rutynowe zachowania. Jak uważa 44 proc. respondentów, kierowcy zaczęli zbytnio polegać na elektronice, co bezpośrednio przekłada się na to, że jeżdżą oni po prostu mniej uważnie. Zjawisko to staje się coraz poważniejszym wyzwaniem dla ekspertów, ponieważ nadmierne zaufanie do rozwiązań klasy ADAS (Advanced Driver Assistance Systems) drastycznie niweczy ich prewencyjny potencjał. Zamiast zyskiwać cenne ułamki sekund na szybszą reakcję, zmotoryzowani tracą kontakt z rzeczywistością wokół pojazdu.

Młodzi kierowcy na celowniku statystyk

Najbardziej alarmujące i niepokojące wnioski płyną z analizy zachowań najmłodszej grupy wiekowej. Wśród osób między 18. a 24. rokiem życia aż 48 proc. przyznaje, że korzystało już z asystentów po to, by w trakcie jazdy zająć się czymś zupełnie innym – na przykład spojrzeniem w telefon albo jedzeniem za kierownicą. Wśród młodych mężczyzn statystyki te rosną do szokujących poziomów, osiągając odsetek wynoszący 63 proc.

Problem ten jest również silnie skorelowany z płcią w skali całego społeczeństwa. Do nieodpowiedzialnego zachowania polegającego na zrzucaniu odpowiedzialności na asystentów przyznaje się 19 proc. mężczyzn, podczas gdy wobec nowych technologii kobiety są znacznie ostrożniejsze – takie nawyki deklaruje zaledwie 7 proc. z nich. Te liczby wyraźnie pokazują, że to w dużej mierze mężczyźni ulegają ryzykownemu złudzeniu, iż nowoczesny samochód zapobiegnie każdemu wypadkowi.

Prawo, a złudzenie jazdy autonomicznej

Zderzenie technologicznych oczekiwań z szarą drogową rzeczywistością bywa tragiczne w skutkach. Warto z całą mocą podkreślić, że znakomita większość systemów wdrożonych do masowej produkcji – takich jak choćby aktywny tempomat – w absolutnie żadnym stopniu nie zwalnia kierowców z konieczności trzymania kierownicy czy obserwowania drogi. Aktualne przepisy jasno i kategorycznie stanowią, że kierowca powinien móc w każdej chwili być gotowym do reakcji na sytuację na drodze.

Co ciekawe, stosunek do technologii na drogach wpada często w niebezpieczne skrajności. Podczas gdy młodzi kierowcy zbytnio ufają elektronice, raporty opublikowane w 2023 roku przez AXA oraz organizację Brake dowodzą, że brakuje nam wiedzy na temat działania samych systemów. Aż 41 proc. kierowców deklaruje celowe wyłączanie układów bezpieczeństwa, uznając je za irytujące. W grupie najczęściej wyłączanych systemów znajdują się asystent pasa ruchu oraz czujniki parkowania.

Ignorowanie fizycznych ograniczeń technologicznych to kolejny aspekt, o którym zapominają zwolennicy puszczania kierownicy. Eksperci przypominają, że każdy system opiera się na zestawie wrażliwych radarów oraz obiektywów. Warunki atmosferyczne, w tym intensywny śnieg, lód, czy zwykłe błoto drogowe, mogą w kilka chwil całkowicie "oślepić" te podzespoły. Systemy wspomagające pozostają genialnym narzędziem poprawiającym bezpieczeństwo, ale ich przydatność kończy się tam, gdzie zaczyna się brak odpowiedzialności człowieka.