Fotoradar a brak pasów. Czy przyjdzie zdjęcie i mandat?

Wielu kierowców zastanawia się, czy fotoradar może zrobić zdjęcie wyłącznie za brak zapiętych pasów. Wokół urządzeń rejestrujących narosło wiele mitów, a rosnące możliwości techniczne współczesnego sprzętu dodatkowo potęgują niepewność uczestników ruchu drogowego. Odpowiedź na to pytanie wymaga jednak spojrzenia nie tylko na specyfikację samych kamer, ale przede wszystkim na ramy prawne, w jakich operują organy kontrolne.

Fotoradar operujący w sieci CANARD nie zostanie uruchomiony przez sam fakt, że kierowca podróżuje bez pasów lub trzyma telefon w dłoni. Urządzenia te są zaprogramowane do kontroli prędkości i wykonują zdjęcie dopiero po przekroczeniu ustalonego progu. Oznacza to, że kierowca poruszający się zgodnie z obowiązującymi limitami i stosujący się do przepisów nie otrzyma pisma z wezwaniem do zapłaty, nawet jeśli zapomniał o zapięciu pasów bezpieczeństwa w kabinie.

Technologia wyprzedza przepisy

Brak reakcji na niezapięte pasy bezpieczeństwa nie wynika z ograniczeń sprzętowych, lecz z obowiązujących regulacji prawnych. Zakres działania systemu nadzoru jasno określa art. 129g Prawa o ruchu drogowym. Przepis ten wskazuje, że Inspekcja Transportu Drogowego wykorzystuje stacjonarne urządzenia do ujawniania przekroczeń prędkości oraz przejazdów na czerwonym świetle.

Z technicznego punktu widzenia sytuacja wygląda jednak inaczej. Urządzenia pracujące obecnie w sieci CANARD, takie jak Multaradar CD, Mesta Fusion RN oraz TraffiStar SR390, posiadają zaawansowane możliwości analityczne. Fotoradary te potrafią jednocześnie kontrolować kilka samochodów poruszających się różnymi pasami, prawidłowo odczytywać tablice rejestracyjne, rozpoznawać rodzaj pojazdu i precyzyjnie przypisywać do niego wynik pomiaru prędkości. Co istotne, obiektywy generują fotografie na tyle wyraźne, że szczegóły wnętrza kabiny są nierzadko doskonale widoczne.

Szczególnym przypadkiem jest model TraffiStar SR390. Urządzenie to jest przystosowane do współpracy z zaawansowanym oprogramowaniem analizującym obraz, które potrafi samodzielnie rozpoznawać niezapięty pas czy obecność telefonu w dłoni kierującego. Mimo to, CANARD wykorzystuje ten model w głównej mierze zgodnie z jego podstawowym przeznaczeniem – do pomiaru prędkości. Uruchomienie w pełni automatycznej kontroli pasów wymagałoby uchwalenia nowych przepisów, stworzenia odpowiednich procedur weryfikowania zdjęć i na nowo skonfigurowania sprzętu. Sama obecność danej funkcji w specyfikacji technicznej fotoradaru nie oznacza więc, że polskie służby już z niej korzystają w trybie masowym.

Pułapki analizy obrazu

Nawet gdyby system miał za zadanie wyłapywać brak pasów, automatyczna i ręczna ocena fotografii napotyka na liczne przeszkody fizyczne. Weryfikację obrazu utrudnia czasem silne odbicie światła na przedniej szybie, specyficzne ubranie kierowcy czy nietypowe ułożenie samego pasa. Analitycy często mają problem z odróżnieniem ciemnej linii na wysokości klatki piersiowej od rzeczywistego paska torby, krawędzi kurtki lub po prostu cienia. Z tego względu udowodnienie tego typu wykroczenia pozostaje znacznie łatwiejsze podczas bezpośredniej kontroli drogowej lub na podstawie czytelnego nagrania dostarczonego przez świadka.

Co grozi po wykonaniu zdjęcia?

Jeśli kierowca jedzie zbyt szybko, fotoradar wykona zdjęcie, a w trakcie jego analizy urzędnicy mogą dostrzec dodatkowe naruszenia przepisów. Gdy na fotografii widać zlekceważenie obowiązku używania pasów lub telefon przy uchu, pojawia się pytanie o kumulację konsekwencji.

Należy wiedzieć, że system nie sumuje wszystkich kar z automatu. Postępowanie prowadzone przez CANARD dotyczy przede wszystkim wykroczenia zarejestrowanego przez urządzenie jako to główne. W sprawach obejmujących zbyt szybką jazdę, mandat i liczba punktów zależą ostatecznie od tego, o ile kierujący przekroczył obowiązujący limit w danym punkcie kontrolnym.

Warto jednak mieć świadomość samych stawek zapisanych w prawie. Za jazdę bez zapiętych pasów kierowcy grozi mandat w wysokości 100 zł oraz 5 punktów karnych. Odpowiedzialność nie kończy się na osobie prowadzącej – dorosły pasażer jadący bez zapiętego pasa również może otrzymać osobny mandat w kwocie 100 zł. Ponadto, kierujący pojazdem odpowiada prawnie za przewożenie osób, które nie dopełniły tego obowiązku, co może stanowić dodatkową podstawę do nałożenia sankcji.

Podsumowując, nowoczesne fotoradary doskonale radzą sobie z uwiecznianiem wnętrz pojazdów, jednak nie działają jak sidła nastawione bezpośrednio na brak pasów. Naruszenie tego przepisu stanowi raczej wtórny problem dla tych, którzy przed obiektywem przekroczyli dozwoloną prędkość.